باتری بایوس لپ تاپ Dell Latitude 5521 / P104F / P104F003 / P104F004

باتری بایوس لپ تاپ Dell Latitude 5521 یک سلول سکه‌ای کوچک است. وقتی لپ‌تاپ خاموش است و برقی از شارژر یا باتری اصلی نمی‌رسد، این سلول ساعت و تنظیمات پایه‌ی سیستم را نگه می‌دارد. همین قطعه برای کدهای P104F، P104F003 و P104F004 هم مناسب است. BIOS نرم‌افزار پایه‌ی مادربرد است و پیش از ویندوز اجرا می‌شود تا سخت‌افزار را راه بیندازد. تنظیمات آن در بخشی به نام CMOS ذخیره می‌شود. ساعت داخلی هم با مداری به اسم RTC (ساعت بلادرنگ) کار می‌کند. به همین دلیل به این قطعه باتری CMOS یا باتری RTC هم می‌گویند.

نشانه‌های تمام شدن باتری CMOS در Dell Latitude 5521

این باتری یک‌باره از کار نمی‌افتد. نشانه‌ها معمولاً کم‌کم و بیشتر بعد از قطع کامل برق دیده می‌شوند. این‌ها رایج‌ترین موارد است:

• ساعت و تاریخ سیستم بعد از خاموشی طولانی یا تخلیه‌ی کامل باتری اصلی به عقب برمی‌گردد.
• هنگام روشن شدن، پیام Time-of-day not set – please run SETUP program نمایش داده می‌شود.
• پیام Invalid configuration information – please run SETUP program ظاهر می‌شود. این دو پیام در لپ‌تاپ‌های Dell نشانه‌ی شناخته‌شده‌ی ضعیف شدن باتری بایوس است.
• تنظیمات BIOS مثل ترتیب بوت یا حالت SATA خودبه‌خود به حالت پیش‌فرض برمی‌گردد.
• مرورگر خطای گواهی امنیتی می‌دهد. علتش این است که تاریخ سیستم با تاریخ واقعی نمی‌خواند.

یک نکته باعث می‌شود این مشکل دیر شناخته شود. ویندوز بعد از وصل شدن به اینترنت ساعت را خودش درست می‌کند. پس برای تشخیص، ساعت را در همان لحظه‌ی روشن شدن یا داخل صفحه‌ی BIOS نگاه کنید. اگر لپ‌تاپ همیشه به شارژر وصل است، ممکن است نشانه‌ها فقط وقتی دیده شوند که باتری اصلی کامل خالی شود یا از برد جدا شود.

باتری بایوس لپ تاپ Dell Latitude 5521 چطور مشکل را حل می‌کند

این باتری نو و آکبند است و با سیم و کانکتور مخصوص همین مدل عرضه می‌شود. بعد از نصب، مدار RTC دوباره برق دائمی می‌گیرد. از آن به بعد ساعت و تنظیمات با خاموش شدن کامل دستگاه پاک نمی‌شوند.

سلول CR2032 و شیمی لیتیم دی‌اکسید منگنز

کد CR2032 ابعاد سلول را نشان می‌دهد. دو رقم اول یعنی قطر ۲۰ میلی‌متر و دو رقم آخر یعنی ضخامت ۳.۲ میلی‌متر. سیستم شیمیایی آن لیتیم دی‌اکسید منگنز (Li-MnO2) است، یعنی نوعی باتری لیتیومی یک‌بار مصرف با ولتاژ ۳ ولت. این باتری قابل شارژ نیست و نباید آن را به منبع شارژ وصل کرد. ولتاژ این شیمی تا نزدیک پایان عمر تقریباً ثابت می‌ماند، پس ساعت تا روزهای آخر دقیق کار می‌کند. خودتخلیه‌ی آن هم کم است. خودتخلیه یعنی باتری بدون مصرف، خودبه‌خود شارژش را از دست بدهد. ظرفیت ۲۲۰ میلی‌آمپرساعت برای مصرف بسیار کم مدار RTC کافی است. عمر مفید آن بسته به شرایط نگهداری ۵ تا ۱۰ سال است. سلول ساخت ژاپن است و کل قطعه حدود ۴ گرم وزن دارد.

کانکتور، طول سیم و جهت قطب‌ها

کانکتور این باتری از نوع JST SH 1.0mm دوپین است. یعنی فاصله‌ی دو پین آن ۱ میلی‌متر است. این کانکتور از نوع رایج JST 1.25mm ریزتر است و این دو جای هم نمی‌روند. اگر باتری با کانکتور اشتباه بخرید، روی برد سوار نمی‌شود. طول سیم ۶.۵ سانتی‌متر است تا از جای باتری به سوکت روی برد برسد. سیم کوتاه‌تر به سوکت نمی‌رسد. سیم خیلی بلندتر هم زیر قاب تا می‌خورد و جا نمی‌شود. جهت قطب‌ها به این صورت است: مثبت سمت راست و منفی سمت چپ. این جهت باید با سوکت مادربرد بخواند. اگر سیم‌کشی برعکس باشد، باتری کار نمی‌کند و به مدار RTC هم فشار می‌آید.

این محصول ۲۴ ماه گارانتی تعویض بدون قید و شرط دارد. اگر مدل دیگری از این سری دارید، فهرست باتری بایوس دل لتیتیود را ببینید. هر مدل کانکتور و طول سیم خودش را دارد.

تعویض باتری و تنظیم دوباره BIOS

کار تعویض ساده است، ولی چند نکته را باید رعایت کرد تا به برد آسیبی نرسد:

• ویندوز را کامل خاموش کنید. حالت Sleep کافی نیست و باید از Shut down استفاده کنید.
• شارژر را جدا کنید. بعد از باز کردن قاب، قبل از هر کاری اتصال باتری اصلی را از برد جدا کنید.
• کانکتور باتری قدیمی را صاف و از بدنه‌ی خود کانکتور بیرون بکشید. هرگز سیم را نکشید.
• جهت قطب‌ها را با سوکت مقایسه کنید. کانکتور را بدون فشار زیاد جا بزنید.
• سیم را طوری قرار دهید که زیر پیچ یا لبه‌ی قاب گیر نکند.

بعد از بستن قاب، باتری اصلی را وصل کنید و لپ‌تاپ را روشن کنید. با کلید F2 وارد تنظیمات BIOS شوید. ساعت و تاریخ را تنظیم کنید و ترتیب بوت را بررسی کنید. حالت SATA هم مهم است. اگر با حالتی که ویندوز روی آن نصب شده فرق داشته باشد، ممکن است ویندوز بالا نیاید. اگر BitLocker روی درایو فعال است، کلید بازیابی را دم دست داشته باشید. BitLocker قابلیت رمزگذاری درایو در ویندوز است و تغییر تنظیمات BIOS گاهی باعث می‌شود این کلید را بخواهد. برای دیدن مدل‌های دیگر هم می‌توانید از بخش خرید باتری بایوس دل استفاده کنید.

سوالات متداول

آیا یک باتری سکه‌ای CR2032 معمولی جای این باتری می‌شود؟

نه، مستقیم نمی‌شود. سلول CR2032 معمولی سیم و کانکتور ندارد. سوکت مادربرد Dell Latitude 5521 کانکتور JST SH 1.0mm دوپین می‌خواهد و سیم هم باید طول درست و جهت قطب درست داشته باشد. لحیم کردن سیم روی سلول هم کار درستی نیست، چون حرارت به باتری لیتیومی آسیب می‌زند.

با تعویض باتری بایوس، ویندوز یا فایل‌هایم پاک می‌شود؟

نه. ویندوز و فایل‌ها روی حافظه‌ی SSD هستند و به این باتری ربطی ندارند. با جدا شدن باتری فقط ساعت و تنظیمات BIOS ممکن است به حالت پیش‌فرض برگردد. این تنظیمات را بعد از تعویض دوباره انجام می‌دهید.

اگر بعد از تعویض باز هم ساعت عقب رفت، مشکل از کجاست؟

اول بررسی کنید کانکتور کامل در سوکت نشسته باشد. بعد ببینید سیم زیر قاب له نشده باشد. اگر همه‌چیز درست بود و مشکل ادامه داشت، از ۲۴ ماه گارانتی تعویض بدون قید و شرط استفاده کنید. اگر با باتری سالم هم مشکل حل نشد، احتمالاً ایراد از مدار RTC روی مادربرد است. اطلاعات بیشتر درباره‌ی انواع باتری بایوس در صفحه‌ی اصلی فروشگاه هست.