باتری بایوس لپ تاپ Dell Latitude E5570 / P48F / P48F001

باتری بایوس لپ تاپ Dell Latitude E5570 یک باتری سکه‌ای کوچک است که وقتی لپ‌تاپ خاموش است و به برق وصل نیست، ساعت و تنظیمات اولیه‌ی دستگاه را نگه می‌دارد. این باتری با کدهای P48F و P48F001 هم شناخته می‌شود. این کدها شماره‌ی مدل رسمی همین لپ‌تاپ هستند و معمولاً روی برچسب زیر دستگاه نوشته شده‌اند. BIOS نرم‌افزار پایه‌ای روی مادربرد است که قبل از ویندوز اجرا می‌شود و سخت‌افزار را راه می‌اندازد. تنظیمات آن در حافظه‌ای به نام CMOS ذخیره می‌شود. ساعت سیستم را هم مداری به نام RTC (ساعت بلادرنگ) جلو می‌برد. انرژی هر دو از همین باتری تأمین می‌شود. به همین دلیل به آن باتری CMOS یا باتری RTC هم می‌گویند.

نشانه‌های تمام شدن باتری CMOS در Dell Latitude E5570

باتری CMOS یک‌باره از کار نمی‌افتد. معمولاً اول نشانه‌های کوچکی ظاهر می‌شود که خیلی‌ها آن‌ها را به حساب ویندوز یا هارد می‌گذارند. اگر لپ‌تاپ Dell Latitude E5570 شما یکی از این رفتارها را دارد، احتمال زیادی دارد که مشکل از باتری بایوس باشد:

• بعد از اینکه دستگاه مدتی از برق و باتری اصلی جدا بوده، ساعت و تاریخ به سال‌های گذشته برمی‌گردد.
• هنگام روشن شدن، یکی از پیام‌های رایج لپ‌تاپ‌های دل نمایش داده می‌شود: Time-of-day not set – please run SETUP program یا Invalid configuration information – please run SETUP program.
• تنظیماتی که در BIOS عوض کرده‌اید، مثل ترتیب بوت یا حالت SATA، بعد از خاموشی کامل به حالت پیش‌فرض برمی‌گردد.
• مرورگر خطای گواهی امنیتی می‌دهد و بعضی سایت‌ها باز نمی‌شوند. علتش این است که ساعت سیستم اشتباه است.
• ویندوز بالا نمی‌آید یا هارد را پیدا نمی‌کند. دلیلش برگشتن حالت SATA به پیش‌فرض است، چون ویندوز با آن حالت نصب نشده است.

مورد آخر را جدی بگیرید. خیلی از مشتری‌ها با این تصور می‌آیند که هاردشان خراب شده است، در حالی که هارد سالم است. فقط تنظیم ذخیره‌شده در CMOS از بین رفته است.

باتری بایوس لپ تاپ Dell Latitude E5570 چطور این مشکل را حل می‌کند

وقتی باتری RTC ضعیف می‌شود، دیگر نمی‌تواند در زمان خاموشی برق حافظه‌ی CMOS و مدار ساعت را تأمین کند. با تعویض آن، این دو مدار دوباره منبع برق پایدار پیدا می‌کنند. از آن به بعد تنظیمات و ساعت با جدا شدن شارژر پاک نمی‌شوند. اگر پیام خطا فقط به‌خاطر باتری بوده باشد، بعد از تعویض و یک بار تنظیم دوباره‌ی BIOS دیگر تکرار نمی‌شود.

سلول این باتری از نوع CR2032 است. این کد اندازه را نشان می‌دهد: دو رقم اول یعنی قطر ۲۰ میلی‌متر و دو رقم آخر یعنی ضخامت ۳.۲ میلی‌متر. شیمی سلول لیتیم دی‌اکسید منگنز (Li-MnO2) است و ولتاژ ۳ ولت دارد. این نوع سلول یک ویژگی مهم دارد: ولتاژش تا نزدیک پایان عمر تقریباً ثابت می‌ماند. پس ساعت سیستم در طول عمر باتری دقیق کار می‌کند و افت تدریجی ولتاژ تنظیمات را خراب نمی‌کند. خودتخلیه‌ی آن هم کم است. یعنی حتی وقتی استفاده نمی‌شود، شارژش به‌آرامی کم می‌شود.

ظرفیت سلول 220mAh است. مصرف مدار RTC بسیار کم است، به همین دلیل این ظرفیت برای سال‌ها کار کافی است. عمر مفید آن بسته به شرایط نگهداری ۵ تا ۱۰ سال است. لپ‌تاپی که بیشتر وقت‌ها به شارژر وصل است، کمتر از این باتری برق می‌کشد. در مقابل، دستگاهی که ماه‌ها خاموش در انبار می‌ماند یا در جای گرم نگهداری می‌شود، باتری را زودتر تمام می‌کند. سلول ساخت ژاپن است. باتری نو و آکبند عرضه می‌شود و ۲۴ ماه گارانتی تعویض بدون قید و شرط دارد.

کانکتور JST، طول سیم و جهت قطب‌ها؛ سه چیزی که باید با مادربرد بخواند

باتری بایوس این لپ‌تاپ مثل کامپیوتر رومیزی داخل جای سکه‌ای قرار نمی‌گیرد. سلول در یک روکش عایق قرار دارد و با سیم و کانکتور به سوکت روی مادربرد وصل می‌شود. بیشترِ خریدهای اشتباه هم در همین قسمت پیش می‌آید، نه در خود سلول.

کانکتور JST 1.25mm دوپین

در کانکتور این باتری، فاصله‌ی دو پین ۱٫۲۵ میلی‌متر است. یک کانکتور ریزتر هم به نام JST SH 1.0mm وجود دارد که از نگاه اول شبیه همین است. این دو با هم یکی نیستند و جای هم نمی‌روند. اگر کانکتور را به‌زور در سوکت نامناسب فشار دهید، ممکن است پین‌های سوکت روی برد کج شود.

طول سیم ۴ سانتی‌متر

طول سیم بر اساس فاصله‌ی جای باتری تا سوکت روی برد انتخاب شده است. سیم کوتاه‌تر به سوکت نمی‌رسد و تحت کشش می‌ماند. سیم خیلی بلندتر هم زیر قاب تا می‌خورد و جا نمی‌شود. ممکن است حتی لای پیچ یا لبه‌ی قاب گیر کند. باتری‌هایی که فقط با گفتن «CR2032 سیم‌دار» فروخته می‌شوند معمولاً به همین دلیل درست جا نمی‌افتند.

جهت قطب‌ها: مثبت چپ، منفی راست

سیم‌کشی این باتری به این شکل است: قطب مثبت در سمت چپ و قطب منفی در سمت راست کانکتور. این ترتیب باید با سوکت مادربرد بخواند. کانکتورهای مشابه بازار گاهی سیم‌کشی برعکس دارند و ظاهرشان هیچ فرقی نمی‌کند. اگر قطب‌ها برعکس باشد، باتری کار نمی‌کند و به مدار RTC هم فشار وارد می‌شود. وزن کل باتری حدود ۴ گرم است و با چسب پشتش سر جای خودش ثابت می‌ماند.

اگر مدل دیگری از این سری دارید، در دسته‌ی باتری بایوس دل لتیتیود باتری مخصوص همان مدل را با کانکتور و طول سیم درست پیدا می‌کنید.

مراحل تعویض و تنظیمات بعد از نصب

تعویض باتری کار پیچیده‌ای نیست، ولی ترتیب انجام آن مهم است:

• لپ‌تاپ را کامل خاموش کنید. حالت Sleep یا Hibernate کافی نیست.
• قبل از باز کردن قاب، شارژر و باتری اصلی را جدا کنید تا روی برد برقی نباشد.
• کانکتور باتری قدیمی را با گرفتن خود کانکتور بیرون بکشید. سیم را نکشید.
• جهت باتری جدید را با سوکت چک کنید. کانکتور را بدون فشار اضافه جا بزنید و سیم را طوری بخوابانید که زیر قاب گیر نکند.
• قاب را ببندید، باتری اصلی و شارژر را وصل کنید و دستگاه را روشن کنید.

در اولین روشن شدن، وارد BIOS شوید و ساعت و تاریخ را درست کنید. ترتیب بوت را هم دوباره تنظیم کنید. حالت SATA را حتماً روی همان حالتی بگذارید که ویندوز با آن نصب شده است. اگر قبلاً تنظیم خاصی را عوض کرده بودید، آن را هم دوباره اعمال کنید. یک بار پیام SETUP بعد از تعویض طبیعی است. اگر بعد از ذخیره‌ی تنظیمات هم تکرار شد، مشکل را باید جای دیگری جست‌وجو کرد.

برای مدل‌های دیگر این برند، صفحه‌ی خرید باتری بایوس دل را ببینید. فهرست کامل محصولات هم در صفحه‌ی اصلی باتری بایوس هست.

سوالات متداول

آیا می‌توانم یک باتری CR2032 معمولی بخرم و خودم به سیم قدیمی لحیم کنم؟

از نظر ولتاژ امکانش هست، ولی پیشنهاد نمی‌کنیم. حرارت هویه به سلول آسیب می‌زند. در لحیم دستی هم احتمال جابه‌جا شدن قطب‌ها یا کم شدن عایق زیاد است. باتری آماده با کانکتور JST 1.25mm و سیم ۴ سانتی‌متری مستقیم سر جایش نصب می‌شود.

بعد از تعویض باتری، اطلاعات و فایل‌های من پاک می‌شود؟

نه. فایل‌ها روی هارد یا SSD ذخیره شده‌اند و باتری بایوس هیچ ارتباطی با آن‌ها ندارد. فقط ساعت و تنظیمات BIOS به حالت پیش‌فرض برمی‌گردد و باید یک بار دوباره تنظیمشان کنید.

این باتری را می‌شود شارژ کرد؟

نه. سلول لیتیم دی‌اکسید منگنز غیرقابل شارژ است. وصل بودن لپ‌تاپ به شارژر آن را پر نمی‌کند و فقط مصرفش را کم می‌کند. وقتی تمام شد، باید عوض شود.

از کجا بفهمم این باتری با لپ‌تاپ من سازگار است؟

برچسب زیر دستگاه را نگاه کنید. اگر مدل Latitude E5570 یا کد P48F001 روی آن نوشته شده، این باتری با کانکتور و جهت قطب‌های همین مدل ساخته شده است. اگر شک دارید، از کانکتور باتری قدیمی عکس بگیرید و قبل از خرید با ما چک کنید.